10 redenen om te stoppen met social media als je serieus meer wilt bereiken in je werk: 1. je aandacht raakt versnipperd door constante meldingen, 2. je verliest elke dag ongemerkt uren aan scrollen, 3. je hoofd komt nooit tot rust en dat merk je als stress, 4. je slaapt slechter en start je werkdag al vermoeid, 5. je vergelijkt je eigen bedrijf of carrière steeds met het gepolijste beeld van anderen, 6. je creativiteit droogt op omdat elk leeg moment gevuld wordt, 7. je gaat waardering zoeken in likes in plaats van in resultaten, 8. je deelt sneller iets wat vertrouwelijk had moeten blijven, 9. je online gedrag kan tegen je gebruikt worden door werkgever, klant of concurrent, en 10. je bent bij vergaderingen en gesprekken maar half aanwezig. Wie tijdens werkuren afscheid neemt van social media, krijgt daar direct iets voor terug: diepere concentratie, meer werk af en een rustiger hoofd aan het eind van de dag.
Wat is het verschil tussen druk zijn en productief zijn?
Veel professionals zijn de hele dag bezig en toch aan het eind van de dag niet tevreden. Dat komt vaak doordat de dag bestaat uit korte stukjes werk, afgewisseld met korte stukjes afleiding. Social media is daarin de grootste boosdoener, omdat het altijd binnen handbereik is en altijd iets nieuws te bieden heeft. Productief zijn vraagt om het tegenovergestelde: lange, aaneengesloten periodes waarin je één ding doet.
Wie meer wil weten over hoe aandacht en taakwisseling werken, kan beginnen bij het overzicht over multitasken op Wikipedia. De kern is dat mensen niet echt tegelijk meerdere dingen doen, maar snel wisselen, en dat elke wissel tijd en energie kost.
Waarom is social media erger dan andere afleidingen?
Een collega die langsloopt of een telefoontje van een klant onderbreekt je ook, maar die onderbrekingen horen bij het werk en stoppen vanzelf. Social media stopt nooit. De tijdlijn is oneindig, meldingen komen op onvoorspelbare momenten binnen en de apps zijn ontworpen om je zo lang mogelijk vast te houden. Dat is het businessmodel van de platforms: jouw aandacht is het product.
Daar komt bij dat social media een emotionele lading heeft. Een negatieve reactie op een post, een oud-collega die een mooie functie aankondigt of een concurrent die een grote deal viert, blijft in je hoofd hangen terwijl je eigenlijk een offerte zou moeten schrijven. Die mentale ruis kost meer dan de minuten die je daadwerkelijk op de app doorbrengt.
Welke gevolgen heeft het voor je gezondheid?
Voortdurende prikkels zetten je zenuwstelsel in een lichte staat van paraatheid. Op korte termijn voelt dat als energie, op lange termijn als vermoeidheid en onrust. Je hersenen hebben pauzes nodig om informatie te verwerken en om te herstellen. De Hersenstichting geeft hierover toegankelijke uitleg en praktische tips.
Ook slaap speelt een grote rol. Wie tot laat in de avond scrolt, valt later in slaap en slaapt lichter. De volgende ochtend begin je dan al met een achterstand. Betrouwbare informatie over gezond slapen en de invloed van schermen vind je bij het Thuisarts, de informatiesite van huisartsen.
Wat zijn de zakelijke risico's van social media op het werk?
Naast productiviteit is er een juridische en reputatiekant. Een foto van je werkplek waarop een klantnaam zichtbaar is, een opmerking over een leverancier of een reactie in een discussie kan gevolgen hebben voor je baan of je bedrijf. Werkgevers mogen afspraken maken over social media gebruik tijdens en buiten werktijd. Wat er wel en niet mag, lees je bij de Rijksoverheid.
Deel je informatie over collega's, klanten of sollicitanten, dan geldt bovendien de privacywetgeving. De Autoriteit Persoonsgegevens beschrijft de regels voor het verwerken van persoonsgegevens, en die gelden ook voor een snelle post. Hoe minder je deelt vanaf de werkvloer, hoe kleiner de kans op een misstap.
Hoe stop je op een manier die vol te houden is?
Radicaal alle accounts verwijderen werkt voor sommigen, maar de meeste mensen hebben meer aan een systeem dat past bij hun werk. Het doel is niet om nooit meer online te zijn, maar om te bepalen wanneer jij social media gebruikt in plaats van andersom.
- Verwijder de apps van je telefoon en gebruik alleen de browserversie op je computer.
- Zet alle meldingen uit, inclusief e-mailmeldingen van de platforms.
- Kies twee vaste momenten per dag, bijvoorbeeld rond de lunch en na werktijd.
- Leg je telefoon tijdens focuswerk in een andere ruimte of in een la.
- Vertel collega's of je team wat je doet, dan kunnen ze je erop aanspreken en helpt het hen misschien ook.
Heb je social media nodig voor je vak, bijvoorbeeld in sales of marketing? Behandel het dan als een taak met een begin en een eind. Plan content vooruit, reageer in een vast blok en sluit daarna alles af.
Wat verandert er in je werk na een paar weken?
De eerste dagen zijn het lastigst. Je merkt hoe vaak je hand automatisch naar je telefoon gaat, en dat is een confronterend inzicht. Na ongeveer een week neemt die reflex af en komt er rust in je hoofd. Je blijft langer bij een taak, je maakt minder slordigheidsfouten en je hoeft minder vaak opnieuw te beginnen.
Na een paar weken zie je het terug in je resultaten. Projecten worden sneller afgerond, je hebt minder de neiging om over te werken en je krijgt weer eigen ideeën. Ondernemers merken vaak dat ze betere beslissingen nemen, omdat ze nadenken in plaats van reageren op wat er voorbijkomt. Dat is misschien wel de belangrijkste van alle tien redenen: je krijgt de regie over je aandacht terug, en aandacht is het enige waar echt goed werk uit voortkomt.
